به گزارش سیتنا، گسترش محدودیتهای اینترنتی در سالهای اخیر، علاوه بر تغییر الگوی دسترسی کاربران ایرانی به اینترنت، زمینه شکلگیری بازاری گسترده برای ابزارهای عبور از فیلترینگ را فراهم کرده است؛ بازاری که اکنون به یکی از بخشهای قابلتوجه اقتصاد غیررسمی اینترنت در ایران تبدیل شده است.
بر اساس گزارش دیتاک، ۷۵ درصد کاربران ایرانی از فیلترشکن استفاده میکنند و دستکم یکسوم کاربران فیلترشکن نیز برای دریافت این خدمات هزینه پرداخت میکنند.
برآوردهای این گزارش نشان میدهد اندازه سالانه بازار فیلترشکن در ایران حدود ۱۰۵ هزار میلیارد تومان است؛ رقمی که نشاندهنده گردش مالی قابلتوجه این بازار و هزینهای است که در نتیجه محدودیت دسترسی به اینترنت، به سبد هزینه کاربران ایرانی اضافه شده است.
دیتاک همچنین با بررسی بازار فروش فیلترشکن، از نوسان شدید قیمت این خدمات در دورههای اختلال و محدودیت گسترده اینترنت خبر داده است. بر اساس این گزارش، قیمت برخی بستههای فیلترشکن در دوره موسوم به «اوج خاموشی» تا ۲۳۴ برابر افزایش یافته است.
این جهش قیمتی در شرایطی رخ داده که تقاضا برای ابزارهای عبور از محدودیتهای اینترنتی همزمان با اختلال یا محدودیت دسترسی به اینترنت بینالملل افزایش پیدا کرده است؛ موضوعی که عملاً فیلترشکن را از یک ابزار جانبی برای دسترسی به برخی سرویسها، به یکی از نیازهای ثابت بخش بزرگی از کاربران تبدیل کرده است.
گزارش دیتاک همچنین نشان میدهد بازار فروش فیلترشکن در فضای مجازی ابعاد گستردهای پیدا کرده و کانالها و صفحات متعدد، خدمات و بستههای مختلفی را در این حوزه عرضه میکنند.
از سوی دیگر، افزایش هزینه دسترسی به فیلترشکن در دورههای بحرانی، این پرسش را پررنگتر میکند که تداوم محدودیتهای اینترنتی چه میزان هزینه مستقیم و غیرمستقیمی به کاربران و اقتصاد دیجیتال کشور تحمیل میکند.
بر این اساس، رقم ۱۰۵ هزار میلیارد تومانی تنها بیانگر اندازه یک بازار نیست؛ بلکه میتواند تصویری از هزینه اقتصادی محدودیت دسترسی به اینترنت آزاد و منابعی باشد که به جای مصرف در خدمات دیجیتال مولد، صرف ابزارهای دور زدن محدودیتها میشود.
انتهای پیام