به گزارش آیسیتینیوز؛ جیسون چن، رئیس هیئتمدیره و مدیرعامل ایسر، معتقد است بحران فعلی بازار حافظه قرار نیست تا سال ۲۰۳۰ ادامه پیدا کند و قیمت قطعات کامپیوتر میتواند از نیمه دوم سال ۲۰۲۷ وارد مسیر نزولی شود. این پیشبینی در شرایطی مطرح شده که بخش قابلتوجهی از گزارشهای بازار، از تداوم فشار بر زنجیره تأمین حافظه و افزایش هزینه تجهیزات در سال ۲۰۲۷ خبر میدهند.
چن در اظهاراتی که طی روزهای ۱۹ تا ۲۱ سپتامبر منتشر شد، گفت کمبود حافظههای DDR4 و DDR5 در حال حاضر به اندازهای که برخی گزارشها مطرح میکنند شدید نیست و عرضه حافظههای معمولی نسبتاً مناسب شده است. به گفته او، غیرممکن است کمبود فعلی تا سال ۲۰۳۰ ادامه پیدا کند.
رئیس ایسر پیشبینی کرده است قیمت قطعات کامپیوتر در سهماهه چهارم ۲۰۲۶ بین ۵ تا ۲۰ درصد دیگر افزایش یابد و بازار در حوالی میانه سال ۲۰۲۷ به اوج قیمتی برسد. پس از آن، با افزایش ظرفیت تولید نیمهرساناها، بهویژه در چین، انتظار میرود قیمتها از نیمه دوم ۲۰۲۷ کاهش پیدا کنند.
ایسر روی افزایش ظرفیت تولید حساب کرده است
بخش مهمی از استدلال چن به افزایش ظرفیت تولید تراشههای حافظه مربوط میشود. او معتقد است ورود ظرفیت جدید، بهخصوص از سوی تولیدکنندگان چینی، میتواند رقابت در بازار را افزایش دهد و تولیدکنندگان چینی با قیمتهای پایینتر فشار بیشتری بر شرکتهای بزرگ حافظه وارد کنند.
در این میان، شرکتهایی مانند CXMT در حال افزایش ظرفیت تولید خود هستند؛ موضوعی که میتواند در میانمدت بخشی از فشار بازار را کاهش دهد. با این حال، افزایش ظرفیت تولید بهتنهایی به معنای برطرف شدن سریع شکاف عرضه و تقاضا در تمام بخشهای بازار حافظه نیست و وضعیت حافظههای معمولی با محصولات پیشرفتهتر مانند HBM که برای زیرساختهای هوش مصنوعی استفاده میشوند، تفاوت دارد.
به همین دلیل، پیشبینی ایسر را باید بیش از آنکه پایان قطعی بحران تلقی کرد، یک سناریوی خوشبینانه درباره مسیر بازار در دو سال آینده دانست.
قیمت حافظه همچنان تصویر متفاوتی ارائه میکند
دادههای بازار مصرفکننده نیز نشان میدهد فشار قیمتی هنوز جدی است. گزارشهای منتشرشده در بازار اروپا نشان میدهند قیمت کیتهای ۳۲ گیگابایتی DDR5 در سال ۲۰۲۶ به محدوده چندصد یورو رسیده است؛ در حالی که چنین کیتهایی در سال گذشته با قیمتهایی بهمراتب پایینتر فروخته میشدند. گزارشهای بازار آلمان نیز افزایش چندبرابری قیمت حافظه نسبت به سال ۲۰۲۵ را نشان میدهند.
از سوی دیگر، دادههای TrendForce نشان میدهد حتی در شرایطی که معاملات نقدی DRAM با کاهش تقاضا مواجه شده، قیمتها همچنان در سطوح بالا قرار دارند؛ زیرا تأمینکنندگان همچنان قیمتهای بالایی را اعلام میکنند. در گزارش دوم سپتامبر، TrendForce از کاهش شتاب تقاضا برای DDR5 و DDR4 خبر داد، اما تأکید کرد قیمتهای نقدی همچنان به دلیل قیمتگذاری بالای تأمینکنندگان در سطوح بالا نوسان میکنند.
این وضعیت نشان میدهد «کمبود فیزیکی» و «قیمت بالا» الزاماً یک مفهوم واحد نیستند. حتی اگر عرضه برخی مدلهای حافظه بهتر شده باشد، قراردادهای تأمین، ظرفیت رزروشده و تقاضای زیرساختهای هوش مصنوعی میتواند مانع از بازگشت سریع قیمتها به سطوح سال ۲۰۲۵ شود.
Gartner: کاهش معنادار قیمتها تا اواخر ۲۰۲۷ بعید است
پیشبینی Gartner نیز با خوشبینی ایسر فاصله دارد. این مؤسسه در آوریل ۲۰۲۶ پیشبینی کرد قیمت سالانه DRAM در سال ۲۰۲۶ حدود ۱۲۵ درصد و قیمت NAND Flash حدود ۲۳۴ درصد افزایش پیدا کند. Gartner همچنین اعلام کرد انتظار نمیرود کاهش معنادار قیمتها تا اواخر ۲۰۲۷ اتفاق بیفتد.
Gartner عامل اصلی این فشار را رشد سریع سرمایهگذاری در زیرساختهای هوش مصنوعی میداند. مراکز داده هوش مصنوعی بخش بزرگی از ظرفیت تولید حافظه را به سمت محصولات مورد نیاز خود جذب کردهاند و همین مسئله میتواند دسترسی سایر بخشهای بازار به ظرفیت تولید را محدود کند.
گزارشهای جدیدتر نیز از تداوم فشار بر بازار در سال ۲۰۲۷ حکایت دارند. رویترز در گزارشی در ۱۶ سپتامبر نوشت تولیدکنندگان کوچکتر گوشی و لپتاپ خود را برای ادامه کمبود تراشههای حافظه دستکم تا سال ۲۰۲۷ آماده میکنند و برخی برآوردها حتی تداوم عدم تعادل عرضه و تقاضا را تا بعد از ۲۰۳۰ محتمل میدانند.
اپل و سامسونگ؛ نشانهای از ادامه فشار قیمت
در همین شرایط، گزارشهایی درباره قرارداد حافظه اپل و سامسونگ منتشر شده است. بر اساس گزارش DigiTimes که توسط رسانههایی مانند MacRumors بازتاب یافته، اپل برای سهماهه نخست ۲۰۲۷ با قیمتهای بالاتر حافظه سامسونگ موافقت کرده است؛ افزایشی که حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد نسبت به قیمتهای سهماهه سوم ۲۰۲۶ برآورد شده است. این خبر بهصورت رسمی از سوی اپل یا سامسونگ تأیید نشده، اما در صورت صحت، نشانهای از تداوم فشار هزینهای در بازار حافظه خواهد بود.
در نتیجه، اختلاف میان پیشبینی ایسر و سایر برآوردها را نباید صرفاً یک اختلاف آماری دانست. ایسر بهعنوان یکی از تولیدکنندگان بزرگ رایانه، مستقیماً با هزینه حافظه، پردازنده و SSD مواجه است و طبیعی است که زمان بازگشت بازار به وضعیت عادی برای این شرکت اهمیت ویژهای داشته باشد.
از طرف دیگر، ممکن است آنچه چن از آن صحبت میکند، بیش از آنکه پایان بحران حافظه باشد، تغییر شکل آن باشد؛ یعنی عرضه حافظههای استاندارد DDR4 و DDR5 بهتر شود، اما محصولات خاص، ظرفیتهای بالاتر و حافظههای مورد نیاز مراکز داده همچنان با فشار قیمتی مواجه باشند.
بنابراین، حتی اگر پیشبینی ایسر درباره آغاز کاهش قیمتها از نیمه دوم ۲۰۲۷ محقق شود، این موضوع لزوماً به معنای بازگشت سریع قیمت حافظه به سطوح سال ۲۰۲۵ نخواهد بود. آنچه در ماههای آینده اهمیت دارد، سرعت ورود ظرفیت جدید، میزان تقاضای مراکز داده هوش مصنوعی، قراردادهای بلندمدت تولیدکنندگان و رفتار قیمت حافظههای مصرفی خواهد بود.
در حال حاضر، بازار بیش از آنکه یک پاسخ قطعی درباره پایان بحران ارائه دهد، دو سناریوی متفاوت را پیش روی صنعت قرار داده است: سناریوی خوشبینانه ایسر که از نقطه عطف در نیمه دوم ۲۰۲۷ خبر میدهد و سناریوی محتاطانه مؤسسات بازار که از تداوم فشار قیمت و عرضه تا اواخر ۲۰۲۷ و حتی فراتر از آن سخن میگویند.