تشخیص بهموقع عفونتهای باکتریایی دستگاه گوارش میتواند به آغاز درمان مناسب و کاهش خطر عوارض طولانیمدت کمک کند. در این میان، روشهایی که بدون نیاز به اقدامات تهاجمی و با هزینه مناسب، امکان شناسایی عامل عفونت را فراهم میکنند، از اهمیت ویژهای برخوردارند.
شرکت زیستتشخیص سنجه با بهرهگیری از فناوری تشخیصی جریان جانبی، کیت نانویی شناسایی آنتیژن باکتری هلیکوباکتر پیلوری را تولید کرده است. این کیت با بررسی نمونه مدفوع، امکان تشخیص کیفی عفونت ناشی از این باکتری را فراهم میکند؛ عاملی که با التهاب مزمن معده، زخم معده و دوازدهه و افزایش خطر ابتلا به سرطان معده ارتباط دارد.
هلیکوباکتر پیلوری (Helicobacter pylori) یکی از شایعترین عوامل عفونت در انسان است و میتواند برای مدت طولانی در معده باقی بماند. بسیاری از افراد آلوده ممکن است علائم مشخصی نداشته باشند، اما عفونت پایدار در برخی افراد به التهاب مزمن معده و ایجاد زخم در معده یا دوازدهه منجر میشود. همچنین، این باکتری از عوامل شناختهشده افزایش خطر سرطان معده به شمار میرود؛ هرچند ابتلا به این عفونت بهتنهایی به معنای بروز سرطان نیست و عواملی مانند سابقه خانوادگی، ویژگیهای ژنتیکی و الگوی تغذیه نیز در خطر ابتلا نقش دارند.
با توجه به شیوع این عفونت، شناسایی افراد مبتلا و درمان موارد نیازمند مداخله پزشکی میتواند بخشی از راهبردهای کاهش عوارض مرتبط با هلیکوباکتر پیلوری باشد. در این مسیر، دسترسی به روشهای تشخیصی ساده و قابلاستفاده در مراکز مختلف درمانی اهمیت دارد؛ بهویژه در شرایطی که انجام برخی روشهای تشخیصی تهاجمی برای همه افراد ضروری یا در دسترس نیست.
کیت تولیدشده توسط شرکت سنجه، آنتیژنهای مرتبط با هلیکوباکتر پیلوری را در نمونه مدفوع شناسایی میکند. در این روش، از آنتیبادی اختصاصی برای تشخیص هدف استفاده میشود و نتیجه آزمایش بهصورت کیفی، یعنی مثبت یا منفی، گزارش میشود. شناسایی آنتیژن باکتری در نمونه مدفوع یکی از روشهای غیرتهاجمی بررسی عفونت فعال هلیکوباکتر پیلوری است و میتواند در تشخیص اولیه یا ارزیابی وضعیت بیمار پس از درمان کاربرد داشته باشد.
این محصول بر پایه فناوری آزمون جریان جانبی (Lateral Flow Assay) توسعه یافته است. در این فناوری، نمونه روی بستری ویژه حرکت میکند و در مسیر خود با اجزای تشخیصی، از جمله مواد شناساییکننده اختصاصی، تماس مییابد. در صورت وجود هدف موردنظر، واکنشی قابلمشاهده در بخش مشخصی از کیت شکل میگیرد. ساختار نسبتاً ساده این روش، امکان طراحی ابزارهای تشخیصی سریع را فراهم میکند و میتواند نیاز به تجهیزات پیچیده را در برخی مراحل انجام آزمایش کاهش دهد.
از ویژگیهای این نوع کیتها میتوان به سادگی انجام آزمایش، نیازنداشتن به نمونهگیری تهاجمی و امکان استفاده در محیطهای گوناگون اشاره کرد. بر همین اساس، کیتهای تشخیص آنتیژن هلیکوباکتر پیلوری میتوانند در آزمایشگاههای تشخیص طبی، آزمایشگاههای بیمارستانی، مراکز درمانی و سایر مراکز واجد شرایط مورد استفاده قرار گیرند. بااینحال، استفاده از کیت و تفسیر نتیجه باید مطابق دستورالعمل محصول انجام شود و نتیجه مثبت یا منفی، در صورت وجود علائم یا شرایط بالینی خاص، ممکن است به ارزیابی پزشک و بررسیهای تکمیلی نیاز داشته باشد.
بر اساس اطلاعات اعلامشده، کیت نانویی شرکت سنجه در برخی مراکز درمانی، از جمله کلینیک گوارش و کبد بهبود و داروخانه بیمارستان طالقانی، عرضه میشود. دسترسی به چنین ابزارهایی میتواند به تسهیل فرایند بررسی عفونت کمک کند؛ البته انتخاب روش تشخیصی مناسب و تصمیمگیری درباره درمان بر عهده پزشک است.
تشخیص عفونت هلیکوباکتر پیلوری اهمیت ویژهای دارد، زیرا در صورت تأیید عفونت فعال، درمان دارویی مناسب میتواند به ریشهکنی باکتری و کاهش خطر عوارض مرتبط کمک کند. از سوی دیگر، برای اطمینان از موفقیت درمان، در بسیاری از موارد انجام آزمایش پیگیری در زمان مناسب توصیه میشود. کیتهای تشخیص آنتیژن مدفوع، با توجه به ویژگیهای فنی و دستورالعمل مصرف، میتوانند در این مرحله نیز کاربرد داشته باشند. زمان انجام آزمایش پس از درمان و شرایط آمادهسازی بیمار اهمیت دارد و باید طبق توصیه پزشک رعایت شود.
شرکت زیستتشخیص سنجه در زمینه تولید انواع کیتهای تشخیصی مبتنی بر فناوری جریان جانبی فعالیت میکند. این فناوری با فراهمکردن امکان طراحی آزمونهای سریع و نسبتاً کمهزینه، در غربالگری اولیه، شرایطی که سرعت تشخیص اهمیت دارد و محیطهایی با دسترسی محدود به تجهیزات آزمایشگاهی پیشرفته کاربرد دارد. به گفته شرکت، تولید محصولات آن بر اساس استانداردهای مدیریت کیفیت ISO 9001:2015 و سیستم مدیریت کیفیت تجهیزات پزشکی ISO 13485:2016 انجام میشود.
توسعه کیتهای تشخیصی داخلی میتواند به افزایش دسترسی مراکز درمانی به ابزارهای شناسایی بیماریها کمک کند. در مورد عفونت هلیکوباکتر پیلوری نیز ترکیب نمونهگیری غیرتهاجمی، روش تشخیصی ساده و امکان استفاده در مراکز مختلف، این نوع محصولات را به گزینهای کاربردی برای بررسی عفونت تبدیل میکند. بااینحال، عملکرد هر کیت باید بر اساس شواهد اعتبارسنجی، از جمله حساسیت و ویژگی تشخیصی، ارزیابی شود و نتیجه آزمایش نیز در چارچوب وضعیت بالینی فرد تفسیر شود.