به گزارش سیتنا، در جریان کاوشها در محوطه باستانی «تل ابوسیفی» (واقع در ۱۴۵ کیلومتری شمال شرقی قاهره)، بقایایی کشف شد که احتمالاً به شهر گمشده «مِسن» (Mesen) تعلق داشته است؛ شهری که در مسیر یک جاده نظامی باستانی قرار داشت و با ماجرای «خروج» در کتاب مقدس مرتبط دانسته میشود.
مجموعهای از آثار باستانی در این محل از زیر خاک بیرون آمد، از جمله قطعهسنگی ۳۰۰۰ ساله که نام «رامسس دوم» بر آن نقش بسته است. نام این پادشاه با ماجرای موسی پیوند دارد، زیرا در روایت خروج آمده است که بنیاسرائیلِ در بند، شهری را به نام او بنا کردند.
این تیر سنگی باستانی (یا سردر سنگی) به دو نیم تقسیم شده و سه وجه آن با خط هیروگلیف و القاب فرعون مزین شده است.
این کتیبه همچنین به عملیات مرمت مجسمهای از «هوروس» — که با عنوان «سرور شهر مِسن» توصیف شده — اشاره دارد و شواهد مهمی را برای تلاشهای جاری جهت شناسایی دقیق این سکونتگاه باستانی فراهم میآورد.
ارتباط شهر مِسن با ماجرای خروج، ناشی از موقعیت مکانی آن در امتداد «جاده نظامی هوروس» است؛ مسیری که مصر را به شبهجزیره سینا و سرزمین کنعان متصل میکرد.
برخی از پژوهشگران این مسیر را با «راه سرزمین فلسطینیان» که در کتاب خروج از آن یاد شده، مرتبط میدانند.
با این حال، در کتاب مقدس آمده است که بنیاسرائیل عمداً از این جاده دور نگه داشته شدند، زیرا در صورت مواجهه با جنگ، آنان به مصر باز میگشتند.
بنابراین، این کشف ثابت نمیکند که موسی یا بنیاسرائیل از «مِسن» (Mesen) عبور کرده باشند، و نام این شهر باستانی در کتاب مقدس نیامده است.
همچنین، رامسس دوم بهطور صریح به عنوان فرعونِ ماجرای «خروج» (Exodus) معرفی نشده است.
این فرعون که از سال ۱۲۷۹ تا ۱۲۱۳ پیش از میلاد حکومت میکرد، به دلیل قدرت نظامی و نبوغ راهبردیاش شهرت داشت و فرماندهی ارتشی متشکل از حدود ۱۰۰ هزار سرباز را بر عهده داشت.
مردم اغلب رامسس دوم را همان فرعونِ مذکور در کتاب مقدس میدانند؛ دلیل اصلی این باور، آیه ۱۱ از باب اول کتاب خروج است که به بردگان عبری اشاره دارد که مشغول ساختن شهری به نام «راعمسیس» (یا پی-رامسس) بودند؛ شهری که میدانیم رامسس دوم آن را در قرن سیزدهم پیش از میلاد بنا کرده است.
اگرچه کتاب مقدس نام فرعون را بهصراحت ذکر نمیکند، اما این پیوند جغرافیایی، در کنار دوران طولانی و مقتدرانه حکومت او و همزمانی آن با دوره دودمان نوزدهم، وی را به گزینهای تاریخی و پرطرفدار برای این نقش تبدیل کرده است؛ باوری که اغلب توسط رسانههای عمومی نیز تقویت میشود.
مقامات مصری اعلام کردند که کتیبه تازه کشفشده «فرضیهای قوی از منظر باستانشناسی و تاریخی ارائه میدهد که این محوطه را به شهر باستانی مصریِ مِسن پیوند میدهد.»
باستانشناسان همچنین بقایای یک مجموعه معبد مستحکم را کشف کردند که با دیواری از خشت خام و دروازهها محصور شده بود.
در جریان کاوشها، بقایای یک مجموعه معبد مستحکم که با دیواری خشتی و دروازهها محصور شده بود نیز کشف شد. قطعات سنگی کتیبهداری که در «تل ابوسیفی» از زیر خاک بیرون آمدهاند، میتوانند به تأیید این نکته کمک کنند که این مکان در گذشته همان شهر گمشده مصری «مِسن» (Mesen) بوده است.در کنار قطعاتی از مجسمههای شاهین و دیگر تندیسها، انبارهایی نیز کشف شد که به همراه دو مسیر سنگفرش به معبد منتهی میشدند.
استفاده از این سکونتگاه تا مدتها پس از دوران سلطنت رامسس دوم ادامه یافت و بخشهایی از آن در قرن سوم میلادی به پادگان نظامی رومیان تبدیل شد.
محمد عبدالبدیع، رئیس بخش آثار باستانی مصر در شورای عالی آثار باستانی، اظهار داشت: «شواهد باستانشناسی نشان میدهد که این محوطه چندین مرحله توسعه را پشت سر گذاشته است.»
شواهد بیشتری از اهمیت نظامی این سکونتگاه در مجموعهای از تندیسهای بهدستآمده از میان ویرانهها آشکار شد.
از جمله این آثار، بخشی از یک مجسمه ساختهشده از سنگ شیست متعلق به دودمان بیستوششم مصر بود که کاتب ارتش را در حال نگه داشتن یک «نائوس» (naos) یا زیارتگاه کوچکِ آسیبدیده نشان میداد.
محمود جلال، سرپرست عملیات کاوش و مدیرکل آثار باستانی سینا، گفت که این اشیاء بازتابدهنده فعالیتهای نظامی و اداری هستند که زمانی در این مکان جریان داشته است.
گمان میرود که این قطعه، تصویرگر رامسس دوم باشد؛ یکی از قدرتمندترین فرمانروایان مصر باستان و شخصیتی که بسیاری از مورخان او را همان فرعونِ توصیفشده در «سفر خروج» میدانند. گفته میشود رامسس دوم همان فرعونی است که در «سفر خروج» از او یاد شده است؛ کتابی که داستان رهایی بنیاسرائیل از بردگی به دست موسی و هدایت آنان به سوی سرزمین موعود را روایت میکند.این تیم همچنین بالاتنهای از یک پیکره سلطنتی تراشیدهشده از سنگ بازالت — مجسمهای متعلق به «دوره متأخر» که سر و پاهای آن از بین رفته است — و قطعاتی از مجسمههای شاهین ساختهشده از سنگ آهک و بازالت را کشف کرد.
در ماه آوریل، تیمی که در حال کاوش در محوطهای در شرق دلتای نیل در مصر بود، بخشی از یک مجسمه باستانی را یافت که رامسس دوم را به تصویر میکشید.
بخشی از این مجسمه بزرگ، شامل پاها و پایه آن، در جریان کاوشهای جاری به سرپرستی «شورای عالی آثار باستانی» مصر در «تل فرعون» — واقع در شمال غربی دریای سرخ — کشف شد.
به گفته مقامات ناظر بر این عملیات کاوش، قطعه کشفشده حدود هفت فوت (حدود ۲٫۱ متر) ارتفاع دارد و وزن آن بین پنج تا شش تن تخمین زده میشود.
اگرچه بخشهایی از مجسمه فرسوده و آسیبدیده است، اما باستانشناسان میگویند جزئیات کافی برای مرتبط دانستن آن با مجسمههای سلطنتیِ دوران «پادشاهی نوین» مصر (که از حدود ۱۵۵۰ تا ۱۰۷۰ پیش از میلاد به طول انجامید) وجود دارد.
تحلیلهای اولیه حاکی از آن است که این مجسمه احتمالاً در ابتدا برای محلی که در آن کشف شده، ساخته نشده بوده است.
پژوهشگران بر این باورند که این مجسمه ممکن است از «پی-رامسس» (Pi-Ramesses) — شهر سلطنتی باشکوهی که توسط رامسس دوم در دلتای نیل بنا شده بود — به این مکان منتقل شده باشد.
انتهای پیام