شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی که با صف‌های انتظار چندساله برای اتصال به شبکه برق و دریافت توربین‌های جدید روبه‌رو هستند، برای تامین انرژی مراکز داده خود به سراغ استفاده از موتورهای هواپیماهای بازنشسته رفته‌اند. این موتورهای جت که برای سوزاندن گاز طبیعی بازسازی و تغییر کاربری داده می‌شوند، راهکاری موقت برای جبران عقب‌ماندگی شدید زیرساخت‌های برق از سرعت توسعه هوش مصنوعی به شمار می‌روند.
به گزارش رسانه اخبا فناوری تکنا، مزیت اصلی موتورهای جت تغییرکاربری‌یافته برای شرکت‌های فناوری، سرعت بالای نصب و راه‌اندازی آن‌ها است. آدون مارتینسن (Audun Martinsen)، تحلیلگر شرکت ریستاد انرژی (Rystad Energy)، با اشاره به اولویت حیاتی تامین سریع انرژی اعلام کرد که استفاده از واحدهای مبتنی بر موتور جت، زمان راه‌اندازی یک مرکز داده را به ۲۴ ماه کاهش می‌دهد. در مقابل، بر اساس داده‌های آژانس بین‌المللی انرژی، اتصال ۱۰۰ مگاوات برق به شبکه سراسری در منطقه‌ای مانند ویرجینیای شمالی حدود هفت سال زمان می‌برد. همچنین به گفته یکی از مدیران اجرایی شرکت میتسوبیشی پاور (Mitsubishi Power)، از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان تجهیزات نیروگاهی جهان، بخش عمده ظرفیت‌های جدید تولید برق تا سال ۲۰۳۱ وارد مدار نخواهد شد.
تاخیر در تامین برق در برخی موارد به لغو قراردادهای بزرگ تجاری منجر شده است. ماه گذشته، شرکت مایکروسافت پس از آنکه شرکت برق محلی اعلام کرد تا اوایل یا اواسط دهه ۲۰۳۰ قادر به تامین انرژی کافی نخواهد بود، به عنوان مشتری اصلی از پروژه مرکز داده شرکت ان‌اسکیل (Nscale) در شهر لاوتون (Loughton) انگلستان خارج شد. در همین حال، دولت دونالد ترامپ نیز مراکز داده را به تولید مستقل برق مورد نیاز خود تشویق می‌کند که این امر فشارها را برای یافتن منابع جایگزین افزایش داده است.
در میان غول‌های فناوری، شرکت ایکس‌ای‌آی (xAI) متعلق به ایلان ماسک، بر اساس مجوزهای ایالتی و تصاویر ماهواره‌ای، هشت توربین مبتنی بر موتور جت را در ایالت می‌سی‌سی‌پی نصب کرده است تا برق مرکز داده کلوسوس ۲ (Colossus 2) در ممفیس را تامین کند. این تجهیزات توسط شرکت پروانرژی (ProEnergy) عرضه شده‌اند که موتورهای ساخت جنرال الکتریک (GE) مورد استفاده در هواپیماهای بوئینگ را بازسازی می‌کند.
شرکت اوپن‌ای‌آی نیز در سال ۲۰۲۵ رویکرد مشابهی را در پیش گرفت و در نخستین سایت پروژه استارگیت (Stargate) خود در شهر ابیلین (Abilene) ایالت تگزاس از توربین‌های گازی استفاده کرد. استارتاپ کروسو (Crusoe) مستقر در دنور که ساخت این مجتمع را بر عهده دارد، در ماه آوریل ۱۳ دستگاه از واحدهای بازسازی‌شده پروانرژی را سفارش داد. کروسو همچنین در ماه سپتامبر از یک قرارداد ۱.۲۵ میلیارد دلاری برای خرید ۲۹ توربین گاز طبیعی از استارتاپ هوافضای بوم سوپرسونیک (Boom Supersonic) انصراف داد؛ شرکتی که نسخه‌ای از موتور جت مسافربری مافوق صوت خود را به عنوان نیروگاه برای مراکز داده به فروش می‌رساند. با این حال، سخنگوی کروسو تاکید کرده است که این شرکت همچنان برنامه استفاده از این توربین‌ها را در دستور کار دارد [تذکر ویراستار: در متن اصلی تناقضی میان انصراف از قرارداد خرید و اظهارنظر سخنگو مبنی بر ادامه برنامه استفاده از آن توربین‌ها وجود دارد که عیناً مطابق فکت‌های متن مبدأ حفظ شد].
با وجود سرعت بالای راه‌اندازی، استفاده از موتورهای جت بازسازی‌شده با معایب فنی و زیست‌محیطی همراه است. این موتورها نسبت به توربین‌های استاندارد نیروگاه‌های گازی بازدهی کمتری دارند، آلایندگی بیشتری تولید می‌کنند و برای تولید مقدار مشخصی برق، به تعداد بیشتری از آن‌ها نیاز است. کارشناسان معتقدند این محدودیت‌ها موتورهای جت را به یک مسکن کوتاه‌مدت تبدیل می‌کند و طی یک تا دو سال آینده، چالش‌های مربوط به بهره‌وری و محیط زیست اهمیت به مراتب بیشتری پیدا خواهند کرد.
| پیشنهاد ویژه : تعمیر کامپیوتر |