مرحله سوم هفدهمین المپیاد دانش‌آموزی علوم و فناوری نانو، امسال تنها یک رویداد آموزشی نیست؛ بلکه نمونه‌ای از شکل‌گیری یک چرخه انسانی و نسلی در حوزه ترویج و آموزش فناوری نانو است.

در این دوره، بخشی از افرادی که امروز در جایگاه استادیار، طراح و مدرس قرار دارند، خودشان در سال‌های گذشته در برنامه‌های ترویجی، مسابقات و المپیادهای نانو حضور داشته‌اند و اکنون به‌عنوان اعضای تیم علمی و آموزشی، در کنار نسل جدید دانش‌آموزان قرار گرفته‌اند.

این دوره با همکاری ستاد توسعه فناوری‌های نانو و میکرو، باشگاه دانش‌پژوهان جوان و مرکز فناوری‌های همگرای دانشگاه شهید بهشتی برگزار می‌شود

برگزیدگان دیروز؛ استادیاران امروز

یکی از ویژگی‌های قابل توجه هفدهمین دوره المپیاد، حضور چهار نفر از برگزیدگان دوره‌های گذشته به‌عنوان استادیار است؛ افرادی که روزی خود در جایگاه دانش‌آموز المپیادی قرار داشتند و امروز تجربه خود را به نسل جدید منتقل می‌کنند.

محمدصدرا سردارزاده

دارنده مدال طلای سیزدهمین دوره المپیاد دانش‌آموزی علوم و فناوری نانو، رتبه ۳۲۱ کنکور تجربی سال ۱۴۰۲ و دانشجوی سال چهارم داروسازی دانشگاه علوم پزشکی تهران است.

شایان مظلومی

دانشجوی دکتری عمومی داروسازی دانشگاه علوم پزشکی تهران و دارنده مدال نقره المپیاد دانش‌آموزی شیمی سال ۱۴۰۲ و مدال نقره المپیاد دانش‌آموزی نانو سال ۱۴۰۳ است.

محمدعلی پاشاپور

دارنده مدال برنز دوره دوازدهم و مدال طلای دوره سیزدهم المپیاد دانش‌آموزی نانو، رتبه ۷۹ کنکور تجربی و دانشجوی پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی است.

امیرحسین اشراقی

دانشجوی دکترای عمومی پزشکی و دانشجوی هم‌زمان کارشناسی ارشد آموزش پزشکی دانشگاه علوم پزشکی ایران است.

او دارنده مدال طلای سیزدهمین دوره المپیاد دانش‌آموزی نانو، مدال طلای دوازدهمین دوره مسابقه ملی دانشجویی نانو و مدال طلای المپیاد سلول‌های بنیادی و پزشکی بازساختی است. اشراقی همچنین سابقه منتوری و تدریس تیم ملی ایران در نخستین المپیاد جهانی دانش‌آموزی نانو (INOHS2025)، عضویت در شبکه مدرسان ستاد نانو و فعالیت در تیم علمی-اجرایی دوره‌های تابستانه المپیاد را در کارنامه دارد.

سارا بزرگمهر

دارنده مدال طلای پانزدهمین دوره المپیاد دانش‌آموزی علوم و فناوری نانو، دانشجوی داروسازی دانشگاه علوم پزشکی ایران و عضو کادر اجرایی دوره‌های شانزدهم و هفدهم المپیاد نانو است.

حضور این افراد در نقش استادیار، تنها یک همکاری آموزشی نیست؛ بلکه نشان می‌دهد که المپیاد نانو، علاوه بر شناسایی استعدادها، بستری برای شکل‌گیری و بازگشت سرمایه انسانی به چرخه آموزش و ترویج فراهم کرده است.

طراحان دوره؛ از ترویج تا طراحی آموزشی

در کنار استادیاران، طراحی مرحله سوم هفدهمین المپیاد نیز بر عهده افرادی بوده که خود، سال‌ها در برنامه‌های ترویجی و آموزشی ستاد نانو حضور داشته‌اند.

دکتر الهام بیات

دکتری نانوفناوری پزشکی دانشگاه علوم پزشکی ایران با رتبه ۹ کشوری، عضو شبکه مدرسان ستاد توسعه فناوری‌های نانو و میکرو و مدرس حوزه پژوهش و المپیاد نانو در بخش دانش‌آموزی و دانشجویی است.

او همچنین عضو هسته فناور شرکت ویراجلوه پارس در چهارمین دوره برنامه نانو استارت‌آپ ستاد نانو و دارنده مدال نقره مسابقات جهانی اختراعات لهستان است.

دکتر بیات از جمله افرادی است که مسیر خود را از حضور در برنامه‌های ترویجی و رقابت‌های علمی آغاز کرده و امروز در جایگاه طراحی و هدایت علمی دوره‌های المپیاد قرار گرفته است.

دکتر لیلا قندی

دکتری شیمی آلی دانشگاه الزهرا، کارگزار ستاد فناوری نانو در حوزه ترویج دانش‌آموزی و مدرس دوره‌های پژوهش و فناوری نانو است.

او دارای ۹ مقاله بین‌المللی با بیش از ۱۳۰ استناد علمی است و سال‌ها در حوزه آموزش و ترویج فناوری نانو فعالیت داشته است.

حضور دکتر بیات و دکتر قندی به‌عنوان طراحان مرحله سوم، نشان می‌دهد که تجربه‌های حاصل از فعالیت‌های ترویجی و آموزشی، می‌تواند به طراحی برنامه‌های نوآورانه و تربیت نسل‌های بعدی منجر شود.

همراهی پژوهشگران و مدرسان تخصصی

در بخش آموزش‌های تخصصی نیز جمعی از پژوهشگران و مدرسان حوزه نانو حضور دارند.

دکتر هادی سردارآبادی

عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی قم، دانش‌آموخته برتر بنیاد ملی نخبگان در مقطع دکتری تخصصی نانوتکنولوژی پزشکی، دارنده مدال نقره مسابقه ملی نانو و مدرس تراز الف ستاد توسعه فناوری‌های نانو و میکرو است.

دکتر مهربد مهرافزا

او دانشجوی دکتری نانوبیوتکنولوژی دانشگاه تربیت مدرس و همزمان دانشجوی دکتری مدیریت فناوری دانشگاه صنعتی شریف، مدرس دانشگاه، پژوهشگر پژوهشگاه ملی سرطان و برگزیده طرح شهید وزوایی بنیاد ملی نخبگان است.

یک چرخه که خود را بازتولید می‌کند

شاید مهم‌ترین ویژگی این دوره، نه در کلاس‌ها و برنامه‌ها، بلکه در افرادی باشد که آن را شکل داده‌اند.

دانش‌آموزانی که روزی در برنامه‌های ترویجی و المپیادهای نانو حضور داشتند، امروز در جایگاه دانشجو، پژوهشگر، مدرس، طراح و استادیار قرار گرفته‌اند و تجربه خود را به نسل جدید منتقل می‌کنند.

این چرخه را می‌توان چنین توصیف کرد:

دانش‌آموز برگزیده دانشجو و پژوهشگر مدرس و استادیار طراح و مربی نسل بعد

شاید این، یکی از مهم‌ترین دستاوردهای کمتر دیده‌شده برنامه‌های ترویجی باشد؛ اینکه یک برنامه آموزشی، تنها به تربیت مخاطب ختم نشود، بلکه بتواند بخشی از نیروی انسانی مورد نیاز آینده خود را نیز پرورش دهد.

از یک المپیاد تا یک زیست‌بوم

المپیاد دانش‌آموزی علوم و فناوری نانو، در این نگاه، تنها یک رقابت علمی نیست؛ بلکه بخشی از یک زیست‌بوم آموزشی و فناورانه است که در آن، نسل‌های مختلف در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند؛ از دانش‌آموز تا پژوهشگر، از مدال‌آور تا مدرس و از مخاطب تا طراح.

و شاید بتوان مهم‌ترین پیام این دوره را در یک جمله خلاصه کرد:

المپیاد نانو فقط برگزیده تربیت نمی‌کند؛ نسل بعدی مربیان، پژوهشگران و فعالان فناوری را نیز می‌سازد.